De Koerier
Een keer per maand schrijf ik als Kielster Kruidenvrouwtje een stukje over een kruid in de Koerier. Dit is het digitale krantje van ons dorp. Lees je mee?
Blog Koerier nr. 11

Kruid van de maand: Paardenbloem
De Paardenbloem, oftewel de Taraxacum officinale komt oorspronkelijk voor in Afrika, Azië en Europa. Door menselijke invloed is de plant nu verspreid over veel andere delen van de wereld.
Door de meeste mensen wordt de Paardenbloem vaak gezien als onkruid, maar het is eigenlijk een zeer waardevol kruid. De plant heeft tal van gezondheidsvoordelen en wordt al eeuwenlang in de traditionele geneeskunde gebruikt.

Gebruikte delen
-
De wortel, het blad, de bloem (in knop) en de pluizen.
Oogsttijd
- Wortel: geoogst in het najaar of vroeg voorjaar.
- Het blad: bij voorkeur het jonge blad, geoogst in het voorjaar.
- De bloem: geplukt in de knop.
- De pluizen; zodra de bloem is uitgebloeid, of de bloeiende bloem plukken en drogen, deze schiet dan vanzelf in pluis.

Toepassingen
Inwendig gebruik:
Wortel als thee (3x daags 1 kop):
Stimuleert de galfunctie en de leverwerking en daarmee o.a. inzetbaar bij:
- Slecht vetvertering
- Reinigingskuur bij vermoedheid
- Bij slechte weerstand
- Bij vermoeide en zwakke ogen
- Onrustige huid
- Een kater
Bloem als thee (3x daags 1 kop):
- (Voorjaars) vermoeidheid
- Neerslachtigheid
Uitwendig gebruik:
- Het witte melksap uit de stengel helpt bij wratten.
- Lotion, gemaakt van een sterke thee van de bloemen om de huid te reinigen.
- Oogbad, gemaakt van de thee van de bladeren bij vermoeide of geïrriteerde ogen.
Blog Koerier nr. 10

Kruid van de maand: Rode Zonnehoed
Rode Zonnehoed, oftewel de Echinacea Purpurea komt oorspronkelijk uit Noord-Amerika en werd daar breed ingezet voor allerlei kwalen.
In Europa werd het kruid bekend in het begin van de 20e eeuw, A. Vogel maakte de plant algemeen bekend als weerstandverhogende middel, waardoor haar andere toepassingen naar de achtergrond verdwenen.
De Rode Zonnehoed is geen inheemse plant maar ze is inmiddels een graag geziene gast in onze (sier)tuinen en wordt ze vaak aangeplant in gemeenteplantsoenen.
Let op! Er zijn inmiddels vele cultivars in verschillende kleuren. Wij gebruiken echter allen de Rode Zonnehoed: Echinacea Purpurea.

Gebruikte delen
-
Het bovengrondse, bloeiende kruid en de wortel.
Oogsttijd
- Het bovengrondse bloeiende kruid: juli t/m september.
- Wortel; in het vroege voorjaar of in het najaar bij voorkeur na het afsterven van de plant.

Toepassingen
Inwendig gebruik:
Rode Zonnehoed verbetert de kwaliteit van de weerstand en kan ingezet worden ter preventie en behandling van virale, bacteriële en schimmel infectieziekten zoals o.a.:
- (Neus) verkoudheid
- Griep
- Mond- en tandvleesontsteking
- Bijholte ontsteking
Uitwendig gebruik:
Rode Zonnehoed werkt ontsmettend, anti bacterieel en wondhelend en kan daarmee worden ingezet bij o.a.:
- Wonden en schaafwonden
- Lichte brandwonden
- Gordelroos
- Waterpokken
- Jeukende insectenbeten
Blog Koerier nr. 9

Kruid van de maand: Duizendblad
Duizendblad, oftewel Achillea Millefolium valt op door zijn witte bloempjes, daarnaast is zij te herkennen aan de vorm van het blad: deze zijn heel fijn ingesneden en hebben wel duizend deelblaadjes, zie foto hiernaast.
Duizendblad komt heel veel voor in Nederland op de zogenoemde ruderale plekken: dijken, braakliggende terreinen en wegbermen (zo ook langs het Kieldiep).

Gebruikte delen
- Voor vers gebruik: het blad
- Om te drogen: het bovengrondse bloeiende kruid zonder de houtige stengels
Oogsttijd
- Voor vers gebruik: het jaar rond
- Om te drogen: zolang de plant bloeit, bij zachte winters bloeit hij vanaf juni tot diep in de winter.

Toepassingen
Inwendig gebruik:
Duizendblad werkt bloedstelpend en kan daarmee ingezet worden bij:
- Bloeding na bevalling
- Herstel van de baarmoeder na bevalling
- Neusbloedingen
- Bloedende aambeiden
Duizendblad is een tonicum voor de maag, vergelijkbaar met kamille en kan worden ingezet bij o.a.:
- Gebrek aan eetlust
- Misselijkheid
- Opgezette buik
- Maag- en darmkrampen
Uitwendig gebruik:
Duizendblad werkt ontsmettend en wondhelend en kan daarmee worden ingezet bij o.a.:
- Snij- en schaafwonden
- Moeilijk genezende wonden
- Kloven en tepelkloven
Blog Koerier nr. 8

Kruid van de maand: de Berk
Vorige maand kondigde ik aan dat ik het oveer lavendel zou hebben, maar ik heb besloten dat ik dit kruid later dit jaar ga behandelen. Ik heb nu gekozen voor de berk. Wist je dat naast kruiden, bomen ook geneeskrachtige eigenschappen hebben?

De Berk, oftewel Beutal Pendula (ruwe berk) en Betula Pubescens (zachte berk), zijn een in Nederland zeer veel voorkomende boomsoort, die in vrijwel alle loofbossen te vinden zijn, maar ook in de achtertuin is ze een welkome gast.
De pollen van de berk zijn berucht onder diegenen die last van hebben van hooikoorts.

Oma
Toen de berk werd behandeld in de kruidencursus die ik volg, herinnerde ik mij dat mijn oma altijd een fles met berkenwater thuis bewaarde. Dit gebruikte zij voor haar haar. Sinds haar overlijden in 1998 had ik daar nooit meer aan gedacht. Deze herinnering zal ik nu niet meer vergeten.

Gebruikte delen
Van zowel de ruwe als de zachte berk kunnen de bladeren en bladknoppen gebruikte worden.
Oogsttijd
Vanaf het voorjaar tot en met de zomer.

Toepassingen
Inwendig gebruik (thee of sap):
Berk werkt vocht afdrijvend, reinigt de urinewegen en de blaas en is o.a. inzetbaar bij:
- Vochtophopingen zoals oedeem in de benen en enkels.
- Blaasontsteking (preventie van)
- Nierklachten en onvoldoende nierwerking
Uitwendig gebruik:
Berk is een tonicum voor haren en hoofdhuid. Maak een haarwater of gebruik berkensap o.a. voor:
- Roos
- Haaruitval
- Vet haar
Blog Koerier nr. 7

Wonderzalf en gezichtsolie te koop tijdens de Kerstroute
Mijn gezichtsolie bestaat uit castorolie en jojoba olie.
Castorolie
Is een plantaardige olie die wordt gewonnen uit de zaden van de Ricinus communis, een plant die voornamelijk in tropische gebieden voorkomt. Deze olie staat bekend om zijn hydraterende werking. Een van de belangrijkste bestanddelen is vitamine E. Dit is een natuurlijke antioxidant die je huid beschermt tegen invloeden van buitenaf. Daarnaast helpt het ook huidveroudering tegen te gaan, door de eiwitten die de olie bevat.

Informatie
Jojoba olie
Deze olie wordt gewonnen uit de zaden van de jojoba-struik, die vooral in woestijnachtige gebieden in Amerika groeit. Jojoba olie reguleert optimaal de vochtbalans van de huidcellen, zo worden rimpels en fijne lijntjes als het ware opgevuld met vocht.
Castorolie is stroperig van structuur en omdat deze gemend wordt met de vloeibare jojoba olie is dit een uitstekende combinatie om te gebruiken als gezichtsolie.w succes.

Toepassingen gezichtsolie
Breng de gezichtsolie een half uur voor dat je naar bed gaat aan op een schone huid. Schudt het flesje een aantal keren zodat beide olies goed vermengd worden. Eén druppel op je voorhoofd, beide wangen en kin is voldoende. Masseer de olie in en laat deze een paar minuten intrekken (bv tijdens het tandenpoetsen) en breng daarna je nachtcrème op je gezicht aan.

Wonderzalf
Mijn zelfgemaakte wonderzalf bestaat o.a. uit lavendel-, kamille-, goudsbloem-, en rode zonnehoedolie.
Toepassingen
Mijn wonderzalf is voor droge, geïrriteerde en jeukende huid. Het werkt verzachtend en wondhelend en kan ingezet worden bij:
- Oppervlakkige wonden zoals schaafwonden, snijwonden
- Droge en geïrriteerde huid (b.v. na het scheren)
- Eczeem
- Luieruitslag
- Jeukende huid
Blog Koerier nr. 6

Kruid van de maand: de Goudsbloem
Goudsbloem, oftewel Calendula Officinalis, is
een gecultiveerde plant. Vermoedelijk is het
een variëteit van de akkergoudsbloem die
oorspronkelijk uit Azie komt, maar die
vandaag de dag nauwelijks nog in het wild
voorkomt.
Onze huidige goudsbloem is dan ook niet
inheems in onze natuur, op hier en daar een
ontsnapt exemplaar uit de tuin na.

Maceraat
Ik maak gebruik van goudsbloem in mijn
zelfgemaakte wonderzalf. Door goudsbloem
een aantal weken in olie te laten trekken,
ontstaat er een maceraat; de heilzame
inhoudsstoffen van goudsbloem wordt door
de olie opgenomen. Van deze olie, samen
met maceraten van andere kruiden maak ik
mijn wonderzalf.

Gebruikte delen
De hele bloemhoofdjes of alleen de
bloemblaadjes.
Gebruikte delen
Goudsbloem werkt ontsmettend, verzachtend en wondhelend en is daarmee een fantastisch kruid om te verwerken in zalfjes voor:
Uitwending gebruik
- Oppervlakkige wonden zoals
schaafwonden, snijwonden - Droge en geïrriteerde huid (na het
scheren) - Eczeem
- Luieruitslag
- Insectenbeten
Blog Koerier nr. 5

Kruid van de maand: Bijvoet
Bijvoet is een grote, maar toch onopvallende
plant die graag op verstoorde grond groeit
zoals wegbermen en bouwterreinen. Ook
langs het Kieldiep groeit dit kruid.
De stengels van de bijvoet zijn slank en rood
tot paarsrood. Ze zijn taai en gegroefd en
doen wat houtig aan. De bladeren zijn aan de
bovenkant groen en aan de onderkant zijn ze
wit viltig door de beharing die er op zit.
De bloeitijd is van circa juli tot en met
augustus en de bloemkleur is groenig tot
geelbruin.
Bijvoet is een oeroud kruid dat al sinds
mensenheugenis gebruikt wordt om haar
genees- en magische krachten. Dit kruid is in
vele oude graven teruggevonden.

Smudgen
Eeuwen geleden werd bijvoet gebruikt bij
verschillende rituelen en ceremonies, o.a.
voor het verdrijven van negatieve energie.
Tegenwoordig wordt er van gedroogd bijvoet
smudge sticks gemaakt voor het reinigen van
personen of ruimtes.
De smudge stick steek je aan en met de rook
die ontstaat reinig je de persoon of ruimte.

Gebruikte delen
Alle bovengrondse delen, het blad, de
bloeiende toppen of de geritste bloemetjes.
Toepassingen
Van gedroogde bijvoet kun je thee zetten, die
in te zetten is voor:
Inwendig gebruik
- Moeilijke of trage spijsvertering
- Opgezette buik en winderigheid
- Misselijkheid
- Spanning en stress
- Negativiteit
- Slecht slapen
Uitwendig gebruik
Ook kun je van bijvoet een zalf maken en
deze smeren op je voeten en/of zolen om:
- Zweetvoeten en blaren te voorkomen
- Tegen vermoeide voeten
Blog Koerier nr. 4

Kruid van de maand: Kamille
Deze maand behandelen we de kamille.
Tijdens mijn opleiding Kruidenvrouw heb ik
geleerd hoe je de geneeskrachtige
eigenschappen van een kruid kunt vangen in
b.v. olie. En van deze olie kun je heel
eenvoudig een zalf maken. Hoe dit in z’n
werk gaat, vindt je binnenkort op mijn
Facebook- en Instagram pagina.

Kamille
Kamille, oftewel de Matricaria chamomilla,
staat op open, vochtige en stikstof rijke
grond; in akkers, bermen en op dijken.
Er komen grofweg 3 Matricaria families voor
in Nederland:
Reukeloze Kamille: groeit graag zij aan zij
met de Echte Kamille, maar ruikt niet zo
intens als de Echte Kamille. Verder heeft ze
grotere bloemen die meer op margrieten
lijken en geen holle bloembodem.
Schijfkamille: is een kleiner en compacter
plantje dan Echte Kamille en is snel te
herkennen omdat ze geen witte lintbloemetjes heeft.
Echte Kamille: heeft een harte van gele
buisbloemen en daarom heen een krans van
witte lintbloemen en heeft een holle bloem-
bodem. Ze ruikt heerlijk en
wordt gebruikt om haar geneeskrachtige
kenmerken.

Gebruikte delen
De bloemetjes.
Toepassingen
De bloemetjes van de kamille kun je bij
inwendig gebruik (thee) o.a. inzetten voor:
- Brandend maagzuur
- Bacteriele maag-darminfectie
- Misselijkheid en overgeven
- Opgezette buik en oprispingen
- Stress en onrust
- Slapeloosheid of inslaapproblemen
Voor uitwendig gebruik kun je kamille o.a.
inzetten voor:
- Eczeem en luieruitslag
- Droge en schrale huid
- Kleine wondjes
- Kloofjes
- Netelroos, jeuk en allergisch uitslag
Blog Koerier nr. 3

Kruid van de maand: Vlier
Nu ik mij verdiep in de wereld van de
geneeskrachtige kruiden, vind ik het ook
heerlijk om middeltjes te maken om deze te
kunnen inzetten bij kwalen. De bloesem van
de vlier kun je drogen om te gebruiken voor
thee of je maakt er heerlijk vlierbloesem
siroop van. Klik op de knop voor een heerlijk recept voor het zelf maken van vlierbloesem siroop.

Vlier
De Gewone Vlier, oftewel de Sambucus
Nigra, vind je vaak aan bosranden maar ook
in bossen zelf. De bloeiwijze van de vlier is
heel opvallend; het lijkt op een scherm maar
het is in feite een tros waarbij de bloemstelen
een zodanige lengte hebben dat alle
bloemetjes ongeveer in een plat vlak komen
te liggen.
De struiken kunnen wel 6 meter hoog worden
en bloeit vanaf mei tot en met juni. De
bessen vormen zich vanaf augustus tot in
september.

Gebruikte delen
De vlierbloesem, vlierbessen en het blad
voor uitwendig gebruik.
Toepassingen
Van de vlierbessen kun je ook heerlijke
siroop maken. De vlierbloesem en -bessen zijn o.a. in te zetten voor:
Inwendig gebruik
- Verkoudheid
- Hoest
- Griep
- Koorts
- Vermoeidheid
Je kunt de vlier preventief inzetten om de weerstand te verhogen.
Blog Koerier nr. 2

Kruid van de maand: Smeerwortel
Even voorstellen: Mijn naam is Anne Marie en ik woon sinds 2016 in Kiel-Windeweer. Sinds enige tijd volg ik de (online) opleiding Kruidenvrouw bij ’t Kruidenhuisje.
Tijdens deze opleiding worden
er 52 kruiden behandeld en leer je over hun
geneeskracht, geschiedenis, gebruikte delen,
wanneer je een kruid wel en niet kunt
inzetten en welke middeltjes je kunt maken.
Graag neem ik jullie mee in de wereld van
(on)kruiden, die je ook in ons dorp kunt
vinden!

Smeerwortel
Smeerwortel, oftewel Symphytum Officinale,
vind je in veelsoortige graslanden, o.a. op
hellingen van dijken, bermen en slootkanten.
De bloemen zijn hangend en klokvormig en
varieren in kleur van wit tot roodpaars. Langs
het Kieldiep staan een aantal prachtige
exemplaren. De bloemen worden vaak door
o.a. hommels bezocht.
De planten worden 30 tot 100 cm hoog. Ze
bloeien vanaf april tot en met augustus.

Gebruikte delen
De wortelen van een smeerwortel die
minimaal 3 jaar oud zijn en het (bij voorkeur)
jonge blad.
Toepassingen
Van de wortel van de smeerwortel kun je een
maceraat maken. Je laat stukjes wortel
trekken in verwarmde olijfolie, zodat de
medicinale inhoudsstoffen van de wortel door
de olie wordt opgenomen. Van deze olie
maak je een zalf.
Deze zalf kun je inzetten voor o.a.
- Kneuzingen & bloeduitstortingen
- Rug- en spierpijn & verrekkingen
- Wondjes
- Kloven
- Verminderde littekenvorming